Heeft u weleens een auto willen inruilen bij een dealer, en te horen gekregen: “Er staat een rode melding bij, er is iets mis met deze auto”? Grote kans dat u te maken had met Code Rood, een signaleringssysteem in de koerslijstsoftware dat importauto’s een risico-indicatie geeft op basis van de BPM-afwijking. Maar wie bedient dit systeem? En klopt de informatie die uw dealer te zien krijgt?
Wat is Code Rood?
Als een auto in Nederland wordt geïmporteerd, moet er BPM worden betaald. De hoogte van de BPM hangt af van de afschrijving. Een importeur mag de afschrijving berekenen op drie manieren: via de forfaitaire tabel, een koerslijst, of een taxatierapport.
Wanneer de betaalde BPM lager uitvalt dan wat de forfaitaire tabel zou opleveren, berekent de koerslijstsoftware (onder meer Autotelex) een afwijkingspercentage. Dat percentage vergelijkt de “waarde op BPM-aangifte” (teruggerekend uit de betaalde BPM) met de “waarde volgens afschrijvingstabel.”
Is die afwijking “bovengemiddeld groot”? Dan verschijnt de waarde in rode tekst. Dat is Code Rood.
Hoe werkt de berekening?
De formule is eenvoudig:
Afwijking% = (Tabelwaarde − Waarde op BPM-aangifte) / Tabelwaarde × 100
Een concreet voorbeeld: een SEAT Ibiza uit 2024 met een tabelwaarde van € 24.135 en een aangegeven waarde van € 4.999. Het afwijkingspercentage is dan 79%. Extreem rood.
Maar wat als de koerslijstwaarde van Autotelex zelf € 19.067 is? Dan is de afwijking ten opzichte van de tabel slechts 21%. Dat zou groen zijn. Het verschil zit hem in de vraag welke waarde je vergelijkt.
De drempels: 25% en 31%
Uit een internetconsultatie van het Ministerie van Financiën (looptijd tot 25 mei 2025) blijkt dat de overheid een maximale afwijking van 25% wil vastleggen wanneer de koerslijst de inkoopprijs gebruikt als waarde voor de BPM-berekening.
Daarnaast geldt sinds 1 januari 2023 een maximaal waardeverminderingspercentage van 31% voor schade in taxatierapporten (was 72%). Dit zijn de twee percentages die de facto de grens tussen “acceptabel” en “verdacht” bepalen.
Het BRM-systeem: weegregels achter gesloten deuren
Uit documenten die via de Wet open overheid (Woo) openbaar zijn gemaakt, blijkt dat de Belastingdienst een BRM-systeem (Business Rules Management) gebruikt voor de risicoselectie van BPM-aangiften. Dit systeem bevat dynamische weegregels die door een interne Werkgroep Weegregels AHB worden beheerd.
De documenten (Woo-besluit 2025-281-1.1) laten zien dat:
- Er brainstormsessies zijn gehouden over het “flexibel en dynamisch” maken van weegregels
- Het expliciet de bedoeling is dat “de branche geen zicht krijgt op de parameters”
- Er gesproken wordt over het “minder voorspelbaar” maken van controles
- Sinds 2023 naheffingen geautomatiseerd worden opgelegd op basis van query’s, zonder dat een medewerker de aangifte vooraf beoordeelt
De inhoud van de weegregels zelf (de parameters, drempelwaarden en uitworpcriteria) is volledig gelakt onder Woo-weigeringsgrond 5.1.2d. Niemand buiten de Belastingdienst weet precies wanneer een aangifte wordt uitgeworpen.
Het platform koerslijsten: wie zit er aan tafel?
Op 19 maart 2026 kondigde de Belastingdienst aan voortaan ook de handelswaarde op koerslijsten inhoudelijk te gaan controleren. Maar dit kwam niet uit de lucht vallen.
Uit het Woo-besluit 2025-0000642513 van 17 februari 2026 blijkt dat er een structureel overleg bestaat, het “platform koerslijsten”, waaraan deelnemen:
- Het Ministerie van Financiën (DG Fiscale Zaken)
- De Belastingdienst (CAP Autoheffingen, UHB, Vaktechniek)
- Koerslijstproviders: Autotelex/Rolls, XRAY, Autovista Group
- Brancheorganisaties: BOVAG en RAI Vereniging
In dit overleg worden besluiten genomen over welke auto’s wel of niet op de koerslijst mogen staan, welke referentievoertuigen acceptabel zijn, en hoe de koerslijstwaarde wordt vastgesteld. Dat betekent dat overheid en commerciële partijen gezamenlijk bepalen wat de “juiste” waarde is, zonder onafhankelijke controle.
Nieuw per maart 2026: ook de koerslijst wordt gecontroleerd
Op 19 maart 2026 kondigde de Belastingdienst aan dat zij voortaan niet alleen het voertuig controleert, maar ook de handelswaarde op de koerslijst zelf. Twijfelt de inspecteur aan de koerslijstwaarde? Dan kan die worden gecorrigeerd, met een hogere BPM als gevolg.
Hiermee is het plaatje compleet. De boodschap is helder: wie niet de forfaitaire afschrijvingstabel van de Belastingdienst gebruikt, wordt op meerdere fronten en op meerdere manieren aangepakt:
- Kiest u de koerslijst? Dan wordt de handelswaarde gecontroleerd en mogelijk gecorrigeerd
- Kiest u een taxatierapport? Dan loopt u tegen Code Rood aan, de 31% schade-aftrekgrens, en het risico op een hertaxatie bij Domeinen Roerende Zaken
- Wijkt uw BPM meer dan 25% af van de tabel? Dan wordt uw aangifte uitgeworpen door het BRM-algoritme, met mogelijke naheffing als gevolg
De tegenbewijsregeling, die juist bedoeld is om art. 110 VWEU te waarborgen (geen hogere belasting op importvoertuigen dan op vergelijkbare binnenlandse voertuigen), wordt hiermee in de praktijk uitgehold.
De impact: geweigerd bij de dealer
Code Rood raakt niet alleen importeurs. Het raakt iedere consument die een importauto bezit.
Wanneer u uw auto wilt inruilen bij een dealer, bekijkt die dealer de auto in Autotelex. Staat er een rode melding? Dan krijgt u niet alleen een lager bod. In de praktijk weigeren dealers regelrecht om de auto in te ruilen of in te kopen. “Wij nemen geen auto’s met een rode melding in,” of: “U heeft een schade-auto, die kunnen wij niet aanbieden.” In veel gevallen klopt dit helemaal niet. De rode melding zegt alleen dat er bij import minder BPM is betaald dan de forfaitaire tabel zou opleveren. Dat kan volkomen legitiem zijn, bijvoorbeeld omdat de auto via de tegenbewijsregeling is ingevoerd met een taxatierapport.
Maar de consument weet dit niet. En de dealer wil het risico niet nemen. Het gevolg: de importhandel wordt zwaar gefrustreerd. Consumenten worden afgeschrikt, auto’s worden onverkoopbaar gemaakt, en kleine importeurs worden uit de markt gedrukt. Dit is de facto een handelsbelemmering op ingevoerde voertuigen.
Wat wij doen
S-TAX onderzoekt dit fenomeen actief via meerdere kanalen:
- Woo-verzoeken bij het Ministerie van Financiën over het BRM-systeem, de weegregels, en het platform koerslijsten
- EU-klacht (CPLT(2025)00483) bij de Europese Commissie over strijdigheid met art. 110 VWEU (verbod op discriminerende belastingen op ingevoerde producten). De klacht heeft de aandacht van DG TAXUD, het directoraat dat toeziet op belastingbeleid binnen de EU. De Commissie onderzoekt of deze Nederlandse praktijk een verboden handelsbelemmering vormt: protectionisme vermomd als fraudebestrijding
- BPM-risk tool: een gratis calculator waarmee u zelf kunt controleren hoe uw voertuig scoort ten opzichte van de Code Rood-drempels
De BPM-risk tool is vernieuwd met een visuele risico-indicator die precies laat zien in welke zone uw voertuig valt: groen (0-25% afwijking), oranje (25-40%), rood (40-60%) of extreem (60%+).
Vul de voertuiggegevens in en zie direct of uw auto in de gevarenzone valt. Gratis, zonder registratie.
Conclusie
Code Rood is geen neutraal informatiesysteem. Het is een mechanisme dat tot stand is gekomen in een gesloten circuit van overheid, koerslijstproviders en brancheorganisaties. De parameters zijn bewust onzichtbaar gehouden. De impact is concreet: consumenten worden geweigerd bij de inruil, importauto’s worden onverkoopbaar gemaakt, en de importhandel wordt systematisch gefrustreerd. Dit zijn verboden handelsbelemmerende praktijken die de aandacht hebben van de Europese Commissie.
Wij geloven in transparantie. Daarom publiceren wij onze bevindingen, stellen wij onze tools gratis beschikbaar, en blijven wij de overheid bevragen via de Woo en de Europese Commissie.
Heeft u een importauto met een Code Rood-indicatie? Bent u geweigerd bij de inruil of heeft u te horen gekregen dat uw auto een “schade-auto” is terwijl dat niet klopt?
Gerd Schippers
S-TAX Auto Taxaties | ROTA Voertuigexpert reg. 16002